PRZYJAŹŃ POLSKO-ROSYJSKA     ПОЛЬСКО-РОССИЙСКАЯ ДРУЖБА

http://wiadomosci.onet.pl/tylko-w-onecie/taka-jest-moja-wersja/2syf0
23 paź, 19:28
Janusz Schwertner Redaktor Onet Wiadomości
Na naj­bliż­szym wy­kła­dzie po­świę­co­nym sy­tu­acji w Eu­ro­pie Wschod­niej, dr Iwan Ka­cza­now­ski bę­dzie opo­wia­dał swoim stu­den­tom, że 20 lu­te­go 2014 roku prze­ciw­ni­cy re­żi­mu Ja­nu­ko­wy­cza wy­strze­la­li ponad stu swo­ich, nie­win­nych ludzi. Jeśli mu uwie­rzą, będą mu­sie­li prze­for­ma­to­wać swoje my­śle­nie na temat nowej Ukra­iny. Jeśli uwie­rzy mu cały świat – w Eu­ro­pie za­trzę­sie się zie­mia.
Dr Iwan Ka­cza­now­ski mawia, że nie wie­rzy w teo­rie spi­sko­we. Z per­spek­ty­wy swo­je­go ga­bi­ne­tu po­chy­la się nad fak­ta­mi, ana­li­zu­je wy­da­rze­nia, prze­wi­du­je przy­szłość. Na wy­kła­dach opo­wia­da stu­den­tom o Wa­łę­sie, Gor­ba­czo­wie, Kucz­mie. Na współ­cze­sną Eu­ro­pę pa­trzy z dy­stan­su; z sal wy­kła­do­wych Uni­wer­sy­te­tu w Ot­ta­wie bli­żej mu do Wa­szyng­to­nu, Mek­sy­ku czy Ha­wa­ny niż do go­ją­ce­go re­wo­lu­cyj­ne rany Ki­jo­wa.

Dr Ka­cza­now­ski po­pa­trzył więc z dy­stan­su – i wy­szło na to, że Maj­dan Nie­pod­le­gło­ści nie jest sym­bo­lem walki o wol­ność, lecz wiel­kie­go na­ro­do­we­go fał­szu.

Foto: AFP Jeden z demonstrantów na Majdanie Niepodległości w noc poprzedzającą "czarny czwartek"

Jak to widzi Kaczanowski

Krwawy czwartek – określenie wydarzeń, które rozegrały się na Placu Niepodleglości w Kijowie 20 lutego 2014 roku. W regularnej bitwie aktywistów Euromajdanu z siłami rządowymi śmierć poniosło ponad 100 opozycjonistów, a także kilkunastu funkcjonariuszy. Ofiary tamtych walk są dziś bohaterami Ukraińców dążących do demokratyzacji kraju i zbliżenia Kijowa do Unii Europejskiej.

Co pan powie swoim stu­den­tom, gdy za­py­ta­ją o ma­sa­krę, która wy­da­rzy­ła się w "krwa­wy czwar­tek" w Ki­jo­wie? – Po­wiem im, że to była za­pla­no­wa­na akcja człon­ków opo­zy­cji, wspie­ra­nych przez ludzi skraj­nej pra­wi­cy. I że ta akcja była ra­cjo­nal­na. Cho­dzi­ło o uży­cie wszel­kich moż­li­wych metod, by osią­gnąć cel – a cel był pro­sty: prze­jąć wła­dzę. To się udało. Ale rów­no­cze­śnie do­szło do nie­de­mo­kra­tycz­ne­go prze­wro­tu i zbrod­ni prze­ciw­ko pra­wom czło­wie­ka.

Ka­cza­now­ski tłu­ma­czy mi, że po­cząt­ko­wo za­sko­czy­ło go igno­ro­wa­nie przez media i rząd na Ukra­inie ma­te­ria­łów, które czę­ścio­wo wska­zy­wa­ły na winę sa­mych dzia­ła­czy opo­zy­cji. To dało im­puls. Ko­lej­ną nie­spo­dzian­ką miał być sto­su­nek za­chod­nich państw do nie­za­leż­nych do­cho­dzeń ws. "krwa­we­go czwart­ku" i in­nych prze­ja­wów prze­mo­cy, do ja­kich do­cho­dzi­ło w Ki­jo­wie w cza­sie re­wo­lu­cji.

W końcu sam za­czął nie­za­leż­ne do­cho­dze­nie (Ka­cza­now­ski: "Ba­da­nie pro­wa­dzę na wła­sną rękę, nie otrzy­mu­ję na nie żad­nych pie­nię­dzy i nie życzę sobie wspar­cia"), a oliwy do ognia miały do­le­wać ewi­dent­ne nie­pra­wi­dło­wo­ści, z któ­ry­mi spo­ty­kał się, ana­li­zu­jąc pod­sta­wo­we do­wo­dy. Por­tal kresy.​pl, który ba­da­nia Ka­cza­now­skie­go ro­ze­brał na czyn­ni­ki pierw­sze, przy­wo­łu­je np. spra­wę jed­ne­go z do­wód­ców Ber­ku­tu. Oskar­żo­no go o strze­la­nie do ludzi zgro­ma­dzo­nych na Maj­da­nie przy uży­ciu broni dłu­giej; do­pie­ro póź­niej na jaw wy­szło, że kilka lat wcze­śniej wy­buch gra­na­tu ro­ze­rwał temu do­wód­cy dłoń.
Ten przy­pa­dek opi­sy­wa­li nawet re­por­te­rzy Reu­ter­sa, któ­rzy - po­dob­nie jak Ka­cza­now­ski - pod­da­li w wąt­pli­wość ofi­cjal­ną wer­sję wy­da­rzeń, jakie w lutym ro­ze­gra­ły się w cen­trum Ki­jo­wa. W ma­te­ria­le pt. "Błędy w śledz­twie do­ty­czą­cym ma­sa­kry na Maj­da­nie" do­wo­dzą, że do­cho­dze­nie w tej spra­wie przy­po­mi­na bez­myśl­ne po­lo­wa­nie.

"Spra­wie­dli­wość na Ukra­inie wciąż nie jest ślepa" - piszą re­por­te­rzy Reu­ter­sa, przy­wo­łu­jąc pseu­do­do­wo­dy, na pod­sta­wie któ­rych sądy de­cy­do­wa­ły się ska­zy­wać by­łych funk­cjo­na­riu­szy jed­no­stek mi­li­cji.

Ka­cza­now­ski: - Za­czą­łem badać ma­sa­krę, bo to ona w dużej mie­rze do­pro­wa­dzi­ła do zmia­ny rządu. Dała po­czą­tek gwał­tow­ne­mu kon­flik­to­wi na dużą skalę, który za­mie­nił się w wojnę do­mo­wą w Don­ba­sie. Ta z kolei do­pro­wa­dzi­ła do eska­la­cji kon­flik­tu mię­dzy Za­cho­dem i Rosją, a co za tym idzie do bez­po­śred­niej in­ter­wen­cji wojsk ro­syj­skich na Ukra­inie.

Swoją kon­cep­cję Ka­cza­now­ski przed­sta­wił 1 paź­dzier­ni­ka na Uni­wer­sy­te­cie w Ot­ta­wie, w trak­cie jed­ne­go z pa­ne­li po­świę­co­nych sy­tu­acji na Ukra­inie. Wy­ło­żył około 30-stro­ni­co­wą pracę, w któ­rej za­wie­ra się spis prze­sła­nek, ma­ją­cych wska­zy­wać na udział opo­zy­cji w ma­sa­krze i tu­szo­wa­nie praw­dy przez obec­ne wła­dze Ukra­iny. O wy­kła­dzie ka­na­dyj­sko-ukra­iń­skie­go na­ukow­ca pi­sa­ły media z ca­łe­go świa­ta.

Ka­cza­now­ski ana­li­zo­wał wszyst­ko, co wpa­dło mu w ręce: zdję­cia i krót­kie wideo na­gra­ne w trak­cie wy­da­rzeń na Maj­da­nie, re­la­cje me­dial­ne, za­pi­sy prze­słu­chań do­ko­na­nych przez ukra­iń­ski par­la­ment, wy­po­wie­dzi bez­po­śred­nich świad­ków. Prze­słu­chi­wał pod­słu­cha­ne roz­mo­wy snaj­pe­rów i do­wód­ców; spraw­dzał ro­dzaj uży­tej broni i amu­ni­cji; badał tra­jek­to­rie lotu po­ci­sków. Ana­li­zo­wał, gdzie prze­by­wa­li au­to­rzy ma­sa­kry i skąd do­bie­ga­ły strza­ły. Sło­wem: ko­rzy­stał ze wszyst­kich ma­te­ria­łów do­stęp­nych po­wszech­nie.

Wnio­ski, a także prze­słan­ki, na któ­rych się opie­rał, skrzęt­nie wy­no­to­wał por­tal kresy.​pl.

Wszystkie strzały, które raniły bądź zabiły demonstrantów i milicjantów, i których trajektorie udało się ustalić, były oddawane z budynków opanowanych przez siły Majdanu (przez snajperów związanych z opozycją – przyp.red.).

Nie da się wykluczyć, że uzbrojeni w broń palną funkcjonariusze Berkutu zabili lub ranili pewną liczbę demonstrantów, jednak oddawali oni strzały także w kierunku snajperów dokonujących masakry.

Liczne ofiary padły w miejscach, które były niedostępne uzbrojonym w broń palną funkcjonariuszom sił rządowych.

Nieobecność sotni Prawego Sektora podczas masakry.

Opieszałość śledztwa ws. masakry prowadzonego przez pomajdanowe władze, ginięcie zgromadzonych dowodów oraz próby sprowadzenia śledztwa na fałszywe tory.

Dr Iwan Ka­cza­now­ski zaj­mu­je się na co dzień po­li­ty­ką Eu­ro­py Środ­ko­wo-Wschod­niej, więc do­brze wie, jak wiele krzyw­dy wy­rzą­dzi­ły pol­skie­mu spo­łe­czeń­stwu po­dzia­ły, jakie na­ro­sły na sku­tek teo­rii spi­sko­wych po­wsta­łych wokół ka­ta­stro­fy smo­leń­skiej. Przy­po­mi­nam mu, że na­ukow­cy sta­ra­ją­cy się do­wieść, że w Smo­leń­sku do­ko­nał się za­mach – nie mając do­stę­pu do do­wo­dów – czę­sto się­ga­li po po­dob­ne me­to­dy, co on. Z nie naj­lep­szym skut­kiem.

Nie wierzę w spisek

Dla­cze­go lu­dzie mają panu uwie­rzyć? – Po­wtó­rzę: ja nie wie­rzę w teo­rie spi­sko­we. Moje ba­da­nia opie­ra­ją się na róż­nych źró­dłach, które są łatwo do­stęp­ne i pro­ste do zwe­ry­fi­ko­wa­nia. I wska­zu­ją na to, że były to dzia­ła­nia ra­cjo­nal­ne z punk­tu wi­dze­nia wła­sne­go in­te­re­su. Naj­moc­niej­sze do­wo­dy to na­gra­nia wideo, które uka­zu­ją po­dej­rza­nych snaj­pe­rów na da­chach Pa­ła­cu Paź­dzier­ni­ko­we­go i bu­dyn­ków znaj­du­ją­cych się na ul. Mu­ze­al­nej w cza­sie na­si­la­ją­cej się ma­sa­kry. Ma­te­ria­ły wska­zu­ją też na to, że ci snaj­pe­rzy już wcze­śniej uży­wa­li ostrej amu­ni­cji prze­ciw­ko po­li­cji i siłom rzą­do­wym. Za­ob­ser­wo­wa­łem też ma­so­wy ruch strzel­ców w kie­run­ku Ho­te­lu Ukra­ina, który zbie­ga się w cza­sie z roz­po­czę­ciem ma­sa­kry (we­dług Ka­cza­now­skie­go, tra­jek­to­rie wska­zu­ją na to, iż śmier­cio­no­śne strza­ły do­cho­dzi­ły z tam­te­go re­jo­nu – przyp.​red.) – mówi po­li­to­log.

Kto bez­po­śred­nio od­po­wia­da za ma­sa­krę, tego nie wie. Tłu­ma­czy mi, że do­wo­dy wska­zu­ją na udział or­ga­ni­za­cji opo­zy­cyj­nych i ich przy­wód­ców oraz na li­de­rów Pra­we­go Sek­to­ra.

Klicz­ko, Tiah­ny­bok, Ja­ce­niuk mieli dać roz­ka­zy, by strze­lać do swo­ich? - Do­kład­na toż­sa­mość or­ga­ni­za­to­rów ma­sa­kry i snaj­pe­rów po­zo­sta­je nie­ja­sna – ucina.

Dr Ka­cza­now­ski jest jed­nak da­le­ki od stwier­dze­nia, że uzna­nie jego wer­sji "krwa­we­go czwart­ku" za­trzę­sie Eu­ro­pą. Jego zda­niem, mię­dzy­na­ro­do­we śledz­two da­ło­by ra­czej szan­sę na unik­nię­cie kon­flik­tu Ki­jo­wa z Mo­skwą na pełną skalę. Nawet jeśli Ka­cza­now­ski w swo­jej teo­rii srogo się myli, to z pew­no­ścią pa­trzy z na­uko­wym wy­ra­cho­wa­niem.

Ale trud­no się dzi­wić, jeśli mło­dzi Ukra­iń­cy nawet nie ze­chcą go po­słu­chać. "Krwa­wy czwar­tek" to mit za­ło­ży­ciel­ski nowej Ukra­iny, a ponad setka osób, która wów­czas po­le­gła w star­ciach na Maj­da­nie, to dla więk­szo­ści Ukra­iń­ców na­ro­do­wi bo­ha­te­ro­wie. Gdyby Ka­cza­now­ski miał rację, ich świat legł­by w gru­zach. – Cóż. Ukra­iń­cy, któ­rzy całym ser­cem ki­bi­co­wa­li Maj­da­no­wi i chcie­li być bli­żej Eu­ro­py, od po­cząt­ku byli wpro­wa­dza­ni w błąd – mówi mi Ka­cza­now­ski.

I do­da­je: - Eu­ro­maj­dan, ruch pro­te­stu zro­dzo­ny na bazie dążeń do pod­pi­sa­nia umowy sto­wa­rzy­sze­nio­wej z UE, oraz wszel­kie ko­lej­ne zmia­ny po­li­tycz­ne na Ukra­inie nie mogą być zre­du­ko­wa­ne tylko do tej ma­sa­kry. Fakt, że ta ma­so­wa zbrod­nia miała miej­sce, do­pro­wa­dził jed­nak do nie­od­wra­cal­nych skut­ków: wojny do­mo­wej, in­ter­wen­cji ro­syj­skiej i de facto roz­pa­du Ukra­iny.

Taka jest jego wer­sja.

*

Dr Iwan Ka­cza­now­ski, pra­cow­nik in­sty­tu­tu po­li­to­lo­gii Uni­wer­sy­te­tu w Ot­ta­wie, do oj­czy­zny nie ma co wra­cać. Nie­daw­no, na wnio­sek sądów lo­kal­nych, ode­bra­no mu po­sia­dłość, zie­mie i rze­czy oso­bi­ste, znaj­du­ją­ce się na Wo­ły­niu. Tłu­ma­czy mi, że to re­ak­cja naj­wyż­szych władz na pro­wa­dzo­ne przez niego ba­da­nia do­ty­czą­ce "krwa­we­go czwart­ku" oraz zbrod­ni­czej dzia­łal­no­ści Ukra­iń­skiej Po­wstań­czej Armii i Or­ga­ni­za­cji Ukra­iń­skich Na­cjo­na­li­stów.